Türk Halk Oyunları Türleri yörelere göre halk oyunları ve kıyafe

Türk Halk Oyunları Türleri yörelere göre halk oyunları ve kıyafetleri resimlerle

Kategori: EGiTiM

 

Türk Halk Oyunları Türleri

 Bir oyunun halk oyunları vasfı taşıması için kural olarak "zamanda derinlik ve mekanda yaygınlık" ilkesini barındırması gerekir

 Türk Halk Oyunları'nın genel olarak türleri şu şekilde ayrılmaktadır:

  • Hora Bölgesi;Trakya.
  • Zeybek Bölgesi;Ege,Güney Marmara,İçbatı Anadolu.
  • Teke Bölgesi; Göller Yöresi, Batı Akdeniz.
  • Kaşık Oyunları-Karşılama Bölgesi; Konya Bölümü, Batı Karadeniz, Güney Marmara, Doğu Akdeniz.
  • Horon Bölgesi; Orta ve Doğu Karadeniz.
  • Halay Bölgesi; Doğu ve Güneydoğu Bölgeleri, İç Anadolu'nun Doğusu.
  • Bar Bölgesi; Kuzeydoğu Anadolu.
  • Kafkas Bölgesi; Kuzeydoğu

 

ZEYBEK:

 
Zeybek oyunları tek kişi tarafından oynandığı gibi teklerden oluşan bir daire halinde de oynanmaktadır. Zeybek oyunları, toplu olarak oynandığı zaman oyuncuların birbirlerine tutunmadan oynadıkları salma oyunlardır. Bu oyun türüne Ege Bölgesinde rastlanır Aydın, İzmir, Muğla, Denizli, Bilecik, Eskişehir, Kütahya, Çanakkale, Kastamonu, Uşak, Manisa, Balıkesir, Burdur...
HALAY:

 
 
 
 
 
 
 
 
Toplu, düz dizi biçiminde ve oyuncuların birbirine tutunarak oynadığı oyun türüdür. Doğu, güneydoğu ve Orta Anadoluâ??da davul zurna eşliğinde oynanır. Bitlis, Bingöl, Diyarbakır, Elazığ, Malatya, Kahramanmaraş, Gaziantep, Erzurum, Erzincan, Sivas, Mardin, Muş, Yozgat, Çorum, Adana, Ankara, Siirt, Hatay, Tokat, Şanlıurfa...
 

HORON:

 Trabzon Halk Oyunları
Oyuncuların dizi biçiminde birbirine tutunarak oynadığı oyunlardır. Doğa yapısının sert ve dağlık oluşu, denizinin ve havasının kararsızlığı horon oyunlarında göze çarpar Doğu Karadeniz kıyılarında kemençe veya davul eşliğinde icra edilir Trabzon, Samsun, Artvin, Ordu, Rize...
BAR:

 

Toplu olarak ve genellikle düz dizi ya da yarım ay biçiminde, oyuncuların birbirlerine tutunarak oynadıkları disiplinli grup oyunlarına bar denir. Genellikle Doğu ve Kuzeydoğu Anadolu bölgesinde icra edilen bir oyun türüdür. Erzurum, Kars, Ağrı, Artvin, Gümüşhane, Bayburt, Erzincan...
HORA:

 

Bu oyun Bar ve Halaylar gibi el ele ya da kol kola tutuşularak disiplinli bir biçimde ve dizi halinde oynanmaktadır. Genellikle Trakyaâ??da, kısmen de Marmaraâ??nın doğu ve güneyinde görülen bir oyun türüdür. Edirne, Kırklareli, Tekirdağ, Çanakkale...
KARŞILAMA:

 
Karşılama iki kişinin karşılıklı durarak oynadıkları bir oyun biçimidir. Çiftlerin karşılıklı olarak toplanmalarıyla bir grup halinde de oynanmaktadır. Kız ve erkek karşılıklı çiftlerin karşılıklı iki sıra halinde dizilmesiyle bir grup oyunu biçiminde de sürdürülmektedir. Karşılamalar salma oyunlardır. Oyuncular birbirlerine tutunmazlar. Bazı karşılamalarda bütün oyuncuların ellerinde birer mendil bulunur. Genellikle Trakyaâ??da, kısmen de Marmaraâ??nın doğu ve güneyinde görülen bir oyun türüdür. Edirne, Tekirdağ, Kırklareli, İzmit, Adapazarı, Çanakkale, Bursa, Bilecik...
KAŞIK

:

Ellerinde ritim aracı olarak tahta kaşıklar bulundururlar. Güney Anadoluâ??nun Akdenizâ??e uzanan kesimleri genellikle kaşıklı oyunlar bölgesi olarak gösterilir. Eskişehir, Afyon, Kütahya, Bilecik, Kırşehir, Konya, Mersin, Antalya, Bolu, Bursa...
BENGİ:

 
Marmara Bölgesinin güneyinde genellikle Balıkesir dolaylarında görülen bir oyun türüdür. Balıkesir, Manisa, Bursa, Çanakkale...


MENGİ:

 
Ege bölgesi ve Akdeniz Bölgesinin bazı illerinde bu oyun türüne rastlamak mümkündür.


TEKE ZORTLATMASI:


Bu tür de yine Türkiyeâ??nin batı ve güney bölgelerinde oynanır. Antalya, Isparta, Alanya v.b


SEMAH:



 

 

 

 

 

 

 

 

 

Genellikle Türk-Alevi topluluklarının özel ayin ve toplantılarında kendi aralarında yaptıkları törenlerle ilgili oyunlardır. Türkiyeâ??nin hemen hemen her yerinde semahlara rastlamak mümkündür.

 

 Atabarı

 

Atabarı veya Ata barı, Çoruh oyunlarından, kaynağı aşk ve kahramanlık olan, üçten fazla kişi ile halka halinde yürütülen bir oyundur.

Her figür müziğin tek ölçüsüne uyarlanarak oynanır. Adı yeni fakat kendisi oldukça eski olan bu oyunun asıl adı Artvin Barıdır. Atatürk bu barı 1936 yılı Balkan Festivali'nde İstanbul'da Çoruh takımıyla daha iyi oynadığı için Artvin Barı'nın adı 3 Eylül 1936'dan itibaren Ata Barı olarak değiştirilmiştir. Dinî ve millî bayramlarda ilk saygı ve ağırlama oyunu o günden beri artık Ata Barı kaldı. Yörenin her eğlenti vesilesi Ata Barı'yla açılmaktadır. Adı, Atabarı şeklinde bitişik de yazılmaktadır. Atabarı'nı, Çoruh nehrinin insan ve dekorlarının yağız yalçınlığı ortasında akıyorken, seyretmeye koşmalıdır.

KÜLTÜRÜMÜZÜN GELECEK NESİLLERE AKTARILMASINDA HALK OYUNLARININ ROLÜ?

â??Folklorâ? olarak adlandırılan halkbiliminin asıl konusu, insandır. Tarih kadar eski olan bu sahayı teşkil eden destan, masal efsane halk hikayesi, bilmece, türkü, fıkra, atasözü hatta alkış-kargışlarda biz, bir milletin yaşayış biçimini, sevinç ve tasasını, gelenek ve göreneklerini, değer yargılarım dilini, dinini bir yerde de tarihini buluruz. İnsanlığa sevgi, saygı, barış, huzur, güven, birlik ve beraberlik vb. kavramların hapsi folklorla iç içedir. Vatan ve millet sevgisinin, ahlaki değerlerin en güzel örneği, folklor ürünlerinde gizlidir.Kısacası bir milletin kültür tarihi hakkında bilgi sahibi olmak için, o milletin kültür ürünlerine bakmak gerekir. Bunların gelecek nesillere aktarılması, folklorun görevidir. Sözü edilen ürünlerden faydalanmak için onların derlenmesi araştırılıp incelenmesi, eski ve yeni unsurların ortaya çıkarılması lazımdır. Bu surette hem kültürümüzle ilgili çeşitli konulardaki gelişme ve değişmeler ortaya çıkacak; hem de kendini bilen, olgun ve bilgili kişiler yetişmesi sağlanmış olacaktır. Zira kendi geçmişini, özelliklerini bilmeyen bir insanın vatanına ve milletine yararlı olamayacağı açıktır.

FOLKLOR

Folklor halk bilgisi yada bilimi anlamı taşır. Bir gelenek bilimidir , halk sanatları ve halk endüstrisini inceler, siyasi ve de sosyal bilimlerin kökenidir.Folklor etnik dil- kültürlerin araştırılması, dokümanlaştırılması ve gelecek nesillere aktarımı için çok önemlidir.

Folklor geçmişten bu yana kökleşerek günümüze kadar gelmiştir. Toplumda yer etmiş kültürümüzü aktarmamızda bir araç olmuştur. Folklor bir gruba, bir zümreye ait değil tüm millete aittir. Millet hayatında değişmeyen ,onun benliği ve şahsiyetini koruyan unsurlardandır.

Millet hayatı geçmişten geleceğe uzanır, yani geçmişten kopmadan geleceğe uzanmak , tarihe bağlı kalarak ileriye atılmak mümkündür. Bu bağlantıyı sağlamada Folklorun etkisi büyüktür.

 

1.Bireylerin doğaya ve topluma uymalarını sağlar.Folklor ile birey neyin nasıl yapılacağı, bireylerle ,kurumlarla nasıl ilişki kuracağını öğrenir.

2.Toplumdaki maddi ve manevi değerleri bütünleştirerek kültürümüzü kuşaktan kuşağa aktarır.

3.Folklor toplumdan topluma değişir.

4.Folklor toplumların değerler sistemini yansıtır. Folklor aynı toplum içinde sosyal yapı ile uyum gösterir.

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !